Bankgarantie of waarborgsom bij een huis kopen

In koopcontracten voor bestaande woningen is 10% van de koopsom gebruikelijk. Bij € 450.000 gaat het dus om € 45.000, en dat bedrag moet er op een afgesproken datum zijn. Je kunt kiezen: zelf storten, dat heet een waarborgsom, of een bank ervoor laten instaan, dat heet een bankgarantie. Partijen mogen een ander percentage afspreken, dus het bedrag dat voor jou geldt staat in jouw eigen koopovereenkomst.

Twee dingen uit dat contract heb je nu nodig: het bedrag en de uiterste datum. De rest van dit artikel gaat over wat je met die twee doet.

Wat is een waarborgsom?

Bij een waarborgsom maak je het bedrag zelf over, meestal naar de derdengeldenrekening van de notaris. Daar blijft het staan tot duidelijk is hoe de koop wordt afgewikkeld. Het is geen extra aankoopprijs en het verdwijnt niet: bij een normale afwikkeling komt het terug op de nota van afrekening.

Wat het wél doet, is je spaargeld een paar maanden vastzetten. Reken dat mee als je datzelfde geld ook voor de kosten koper of een eerste klus had ingepland.

Wat is een bankgarantie?

Kun of wil je dat bedrag niet tijdelijk missen, dan kan een bank of een andere garantsteller verklaren dat het onder de voorwaarden van de garantie beschikbaar is. Je geld blijft dan staan waar het staat.

Daar betaal je kosten voor: reken op ongeveer 1% van het bedrag waarvoor de bank garant staat, dus bij € 45.000 zo’n € 450. Aanbieders verschillen, dus vraag om het bedrag in euro’s en leg dat naast het rentenadeel van een paar maanden vastgezet spaargeld. Begin er op tijd over met je hypotheekadviseur of geldverstrekker: de aanvraag moet door een financiële partij verwerkt worden en dat is geen kwestie van een dag.

Wat is het belangrijkste verschil?

Welke van de twee beter uitpakt is een rekensom en geen principekwestie: heb je het geld los staan en heb je het de komende maanden niet nodig, dan is storten meestal goedkoper. Heb je het nodig voor je eigen geld bij de overdracht, dan koop je met een bankgarantie ruimte.

Waarom vraagt de verkoper deze zekerheid?

Tussen het tekenen van de koopovereenkomst en de levering zitten vaak weken of maanden. De verkoper haalt zijn huis in die tijd van de markt en rekent op de verkoop. De waarborgsom of bankgarantie geeft hem zekerheid voor het geval de koper zijn verplichtingen niet nakomt en zich ook niet geldig kan beroepen op bijvoorbeeld een ontbindende voorwaarde.

Wat er bij een probleem precies gebeurt, hangt af van de tekst van jouw koopovereenkomst. Ontstaat er echt discussie over ontbinding of een boete, dan is dat het moment voor een jurist of je notaris, niet voor een eigen inschatting.

Wanneer moet je het geregeld hebben?

De uiterste datum staat in je koopcontract, en die zet je in je planning op de dag dat je tekent. Niet in de week ervoor: bij een bankgarantie moet een financiële partij de aanvraag verwerken, en bij een waarborgsom moet het geld op tijd op de juiste rekening staan, niet onderweg zijn.

Controleer de betaalinstructies altijd rechtstreeks bij het notariskantoor voordat je zo'n bedrag overmaakt, via een telefoonnummer dat je zelf hebt opgezocht. Gewijzigde rekeningnummers per mail zijn de klassieke vorm van fraude rond een woningoverdracht.

Hoe verhoudt dit zich tot het financieringsvoorbehoud?

De termijnen in je koopcontract moeten op elkaar aansluiten. Je wilt niet dat de waarborgsom al gestort moet zijn terwijl je financiering nog binnen het voorbehoud wordt onderzocht, want dan sta je met geld vast in een koop die nog kan afketsen. Loop de data daarom vóór het tekenen door met je hypotheekadviseur en leg ze naast de koopovereenkomst zelf.

En als de koop gewoon doorgaat?

Dan is dit een tussenstap en verder niets. De notaris verwerkt de afrekening rond de levering, en waar de waarborgsom in mindering komt zie je terug op de nota van afrekening. Een bankgarantie vervalt op dat moment.

Wat je vandaag kunt doen

Open je koopovereenkomst en zoek drie dingen op:

1. het bedrag of het percentage
2. de uiterste datum
3. de voorwaarden die aan de garantie hangen

Een bedrag van tienduizenden euro's voelt als een nieuw financieel probleem, maar dat is het meestal niet. Het is een afspraak die je op tijd en volgens je contract moet nakomen, en die bij een normale afwikkeling weer bij je terugkomt.

Bronnen